Zelfreflectie

1 mei 2014

 

Zelfreflectie is een van de minder ontwikkelde competenties bij vo-schoolleiders. Dat is een van de conclusies uit het rapport van de inspectie over de kwaliteit van schoolleiders. De algemene conclusie is dat voor beter onderwijs, nog betere schoolleiders nodig zijn. Jammer dat hier gesteld wordt ‘nog betere’, omdat iedere schoolleider dit trucje wel doorziet. Er wordt gewoon ‘beter’ bedoeld maar dat staat zo aanmatigend.

 

Ik wil nader ingaan op de zelfreflectie, want dat wordt door ons onvoldoende gedaan. Het rapport definieert zelfreflectie als volgt: de schoolleider reflecteert op eigen handelen, staat open voor feedback van teamleden en collega-leidinggevenden en past zo nodig zijn handelen aan.

 

Uitgangspunt van iedere schoolleider is de basis op orde houden, op orde brengen indien nodig. Een hele toer in bijna altijd complexe organisaties. De hoofdmaaltijd bestaat uit controleren, beoordelen, verbeterplannen opstellen, jaarplannen maken, jaarplannen bespreken enz. Kortom een managementcultuur waar de collega’s niet altijd vrolijk en gemotiveerd van raken. De wij-zij-cultuur is ontstaan en is dominant in de omgang met elkaar.

 

De vraag die ieder betrokken schoolleider zich in dat proces stelt is: ben ik wel op de goede weg? Ondanks vele signalen zal hij in zijn antwoord eenduidig zijn: eerst de basis op orde. Ik heb geen keuze.

 

Natuurlijk zijn er veel scholen waar de urgentie van erbovenop zitten minder is. De opbrengsten zijn er voldoende en dus is de schoolleiding goed, volgens de redenering van de inspectie. In het nieuwe toezichtskader is daarbij wel een kanttekening geplaatst en wordt met name de goede school uitgedaagd de lat hoger te leggen en de leerlingen en leraren uit te dagen beter te presteren.

 

Ik wil me vooral beperken tot scholen waar de schoolleider minder presteert en dus ook de leerlingen. Het betreft de scholen waar de opbrengsten onder de maat zijn of in de gevarenzone verkeren.

 

Dus terug naar de vraag: ben ik op de goede weg? En de conclusie: ik heb geen keus. De vraag die zich hier pregnant aandient is: wat helpt een school vooruit? Een management op kwaliteit of op sfeer in de school. Natuurlijk weet iedereen het antwoord. Maar hoe breng je de opbrengsten op orde en hoe zorg je voor een cultuur van samenwerken in de school? En hoe doe je dat?

 

Constateren dat de zelfreflectie in het vo onder de maat is, gaat mijns inziens voorbij aan de complexe opdracht die schoolleiders in het vo hebben. Zorgen dat de basis op orde is tegen alle gevoelens van collega’s in, gaat in tegen veel gevoel van samen een school te zijn. Solidariteit op de werkvloer verzet zich tegen een strak management met opbrengstgericht werken.

 

De wij-zij-cultuur staat de kwaliteit in een school in de weg. Jacht op betere opbrengsten via cijfers zal uiteindelijk niets opleveren. De combinatie van samen verantwoordelijk zijn voor de opbrengsten en een goede sfeer in de school geeft een basis voor goed onderwijs. Ik denk dat de goede schoolleider in eerste instantie vooral een goede en inspirerende schoolcultuur moet garanderen. Daarmee ontsnapt hij aan de wij-zij-cultuur die uiteindelijk de school in een negatieve spiraal omlaag zal trekken.

 

 

Bart

< Ga terug


Op de website is een disclaimer van toepassing.   –  Copyright (c) Platform Theoretische Leerweg



Design en ontwikkeling CreatieveVrienden.nl
X

Bij het doorgaan van gebruik van deze website, accepteer je het gebruik van cookies. MEER INFORMATIE

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close